Công việc bảo đảm vệ sinh, ANTP (an toàn vệ sinh thực phẩm) ngày càng trở nên quan trọng trong tình hình thực tế có nhiều nguy cơ về thực phẩm bẩn, dịch bệnh, sử dụng thuốc trừ sâu trong sản xuất... Mặc dù đã có nhiều cố gắng trong khoảng các đơn vị quản lý chức năng, nhưng việc kiểm soát ANVSTP vẫn còn lắm bề bộn, đa dạng gian khổ do chưa đồng bộ, thiếu kinh phí... trong ngành nghề này.
KHÓ KIỂM SOÁT
Trong 5 năm trở lại đây, Quảng Nam chưa phát hiện vụ ngộ độc thực phẩm nào xuất hành từ các bếp ăn số đông. Nhưng đây vẫn là nơi tiềm ẩn nguy cơ lớn nhất bởi việc kiểm soát chất lượng của các bếp ăn này vẫn chưa thực sự đảm bảo.
 |
| Nhà bếp qua loa, chưa đúng tiêu chuẩn là nơi tiềm ẩn nguy cơ có thể gây ngộ độc thực phẩm. Trong ảnh: Nhà bếp của Xí nghiệp May Ánh Sáng (Duy Xuyên).Ảnh: Dương Thư |
Chất lượng phập phù
Chiều ngày 27.12, chúng tôi xuất hiện tại Công ti TNHH Thương mại và dịch vụ Cơm Việt Nam (còn gọi là Vina Cơm, tại TP.Hội An) - nơi chịu nghĩa vụ cung cấp hơn 1.500 suất ăn mỗi ngày cho Tổ chức kinh doanh May Minh Hoàng (300 suất) và Công ti Giày Rieker (1.200 suất - hai công ti đều ở Khu công nghiệp Điện Nam - Điện Ngọc).
Theo ghi nhận, mặc dù doanh nghiệp đã cố gắng chùi rửa khu vực đóng gói thứ ăn nhưng vẫn còn mùi hôi rất khó tính; các khu vực sơ nhạo báng, sản xuất và ra sản phẩm nằm sát nhau, không đảm bảo vệ sinh... Khác lạ, qua rà soát, đoàn giám sát đã nhận thấy một số lượng thực phẩm được đem cất ở kho không đảm bảo vệ sinh. Được biết, đây là số thực phẩm còn thừa của ngày hôm ấy và để dành cho hôm sau. Đoàn đã bắt đầu lấy mẫu để kiểm nghiệm chất lượng. Hình như đó, khi làm việc về các giấy tờ can dự như: giấy khám sức khỏe cho công nhân, hóa đơn nhập nguyên liệu, danh mục các dắt mối cung cấp thực phẩm... thì công ty này không xuất trình được thủ tục. Ông Ngô Văn Thanh - Giám đốc công ty - cho biết: “Do diện tích của tổ chức bé lẻ nên chưa có điều kiện để mở rộng cũng như tăng cấp hạ tầng vật chất. Trải qua gần 10 năm làm cho cơm cung cấp cho các tổ chức kinh doanh ở khu công nghiệp, chúng tôi vẫn chưa gặp gỡ phải sự cố gì nên tổ chức tính năng cảm thông(?)”.
Trước đó, chúng tôi cùng đoàn rà soát có mặt tại bếp ăn của Xí nghiệp May Ánh Sáng (thôn Lang Châu Nam, phố Duy Phước, huyện Duy Xuyên), nơi cung cấp 1.000 suất ăn mỗi ngày cho người lao động. Ở đây, khu thổi nấu cũng như khu sơ nhạo báng, bảo quản item sống không đạt chất lượng, dễ gây ra mất vệ sinh. Ông Trương Đức Lãnh - Trưởng phòng Đơn vị hành chính tổ chức kinh doanh - cho hay, ngoài thịt, cá, đậu, gia vị thì tổ chức kinh doanh có thích hợp đồng với các mai mối cung cấp, còn rau củ quả thì phần đông là thu sắm của bà con dân cày ở lòng vòng vùng. “Đa số đều được rà soát bằng phương pháp nhìn, ngửi hay sờ nắm để khảo sát chứ chưa thể có một chuỗi hệ thống máy móc nào có thể thử nhanh việc này. Chúng tôi chỉ có thể cố gắng giảm bớt những chất bảo quản (nếu có) phê duyệt việc sơ nhạo báng kỹ lưỡng hơn mà thôi. Trong phù hợp đồng với các manh mối cung cấp thực phẩm tươi sống cũng đã có điều kiện ràng buộc nếu cung cấp thực phẩm bẩn thì phía mối lái phải chịu hoàn toàn bổn phận” - ông Lãnh nói.
Tại buổi khiến cho việc với UBND thị phố Điện Bàn, thây mặt Phòng Y tế quận cho nhân thức, trên địa bàn có nhiều bếp ăn cộng đồng, nhất là Khu kĩ nghệ Điện Nam - Điện Ngọc với hàng nghìn người lao động. “Dĩ nhiên, để tham gia đây rà soát là chuyện... rất không dễ dàng. Với các tổ chức kinh doanh lớn thuộc điều hành của tỉnh thì chúng tôi chẳng thể tiếp cận. Có vào họ cũng chẳng tiếp. Vậy nên chỉ rà soát được ở các cụm kĩ nghệ bé xíu. Đáng lẽ ở trên địa bàn của thị xã thì bản thân phải được quyền rà soát chứ? Ví như có chuyện gì, đợi phải có tỉnh giấc ra mới được vào hay sao?” - vị cán bộ này phân trần.
Kiểm định bằng... mắt thường
Tại các bếp ăn cộng đồng lớn trong thức giấc mà chúng tôi đã từng đến thì số đông nguồn thực phẩm được cung cấp đều chỉ có thể được kiểm tra bằng mắt thường chứ chẳng thể có được máy test (thử, kiểm tra) được hàm lượng chất độc có thể ở trên thực phẩm sống. Ông Lê Phước Thành - đảm trách Phòng Doanh nghiệp hành chính công ty may Hòa Thọ (quận Duy Xuyên) - cho nhân thức, hiện thời bếp ăn của công ty dịch vụ hơn 500 suất ăn cho công nhân mỗi ngày. Công ti hợp đồng với nhiều mối manh cung cấp thực phẩm sống như: rau, cá, giết, đậu khuôn... để sản xuất. Dĩ nhiên, để kiểm tra hàm lượng thuốc kiểm soát an ninh thực vật ở trên rau hay dư lượng chất bảo quản ở trong cá giết là không thể. “Chúng tôi chỉ căn cứ tham gia thích hợp đồng và quan sát bằng mắt thường để định lượng chất lượng vật phẩm. Sau khi nấu thành trái cây thì tiến hành lấy mẫu giữ lại bảo quản, sau 24 giờ nếu như không có gì xảy ra thì bắt đầu tiêu hủy” - ông Thành nói.
Ông Nguyễn Cam - Chi cục trưởng Chi cục VS ATTP thức giấc - cho biết, ngay cả những công ty tác dụng cấp quận, phường cũng chưa có đủ khả năng để thẩm định được những thực phẩm cung ứng cho các bếp ăn này có đủ hàm lượng dưỡng chất hay dư lượng chất bảo quản hay không, nên rất khó khăn cho các bếp ăn tập thể trong điều này. “Mỗi máy test với tốc độ cao chỉ có 12 triệu tiền việt nhưng đến nay vẫn không đủ kinh phí để cấp cho cấp quận, nên mỗi khi muốn giám định phải mất tất cả thời gian. Vì thế, việc cần nhất của các bếp ăn này là làm cho sao đảm bảo được khu sơ chế giễu thực phẩm, đun nấu hay bảo quản phải đạt chất lượng, hạn chế trường hợp xấu có thể xảy ra” - ông Cam nói.
Cũng chính vì không dễ dàng thẩm định được việc vi phạm VSATTP nên các ngành tính năng chủ quản giữ vững ở các khâu khám sức khỏe định kỳ cho người lao động hay các giấy đạt yêu cầu buôn bán để rà soát các cơ sở. Ông Ngô Đà - Trưởng phòng Y tế TP.Tam Kỳ cho nhân thức, trong khoảng năm 2011 tới nay đã tiến hành xử phạt 47 hạ tầng với hơn 60 triệu tiền việt, đương nhiên chủ quản chỉ là với các lỗi không khám sức khỏe định kỳ, giấy phép đạt yêu cầu kinh doanh hết hạn chưa hoàn thành thủ tục lại..., chứ ít có trường hợp vi phạm về an toàn vệ sinh thực phẩm. chậm triển khai là do thiếu vũ trang kiểm định nên rất khó trong việc nhận thấy, giải quyết vi phạm. “Giả dụ là test với tốc độ cao về phoóc môn, hàn the thì được, còn ví như xét nghiệm vi sinh hay kiểm định dư lượng thuốc bảo kê thực vật thì phải gửi đi xét nghiệm. Mà mỗi lần như thế chí ít cũng một vài ba ngày. Giả dụ mẫu hàng bị niêm phong chờ thẩm định có yếu tố thì không sao, nhưng giả tỉ mẫu hoàn toàn thông thường thì thời điểm bắt công ty chờ, bạn nào bồi hoàn cho họ?” - ông Đà nói.
 |
| Chưa kiểm soát được ANVSTP ở các bếp ăn cộng đồng với hàng ngàn công nhân. Ảnh: Dương Thư |
Thây mặt Công an TP.Tam Kỳ cho hay, trong một lần bắt đầu rà soát một tổ chức trên khu vực thì phát hiện một khối lượng mỡ động vật đã được sản xuất ra dạng nước. Thông thường, khi mỡ động vật đã khiến cho chảy mỡ, để ở nhiệt độ phổ biến sẽ đông cứng lại thành màu trắng. Đương nhiên ở cơ sở này thì vẫn hoàn toàn giữ được dạng nước màu tiến thưởng đục. Nhìn trực quan bằng mắt vẫn có thể chắc chắn đây là mỡ bẩn nhưng chẳng có phương pháp nào để xác định được, đành phải đổi hướng giải quyết sang những lỗi bé dại khác.
CẦN NHỮNG BIỆN PHÁP SÁT THỰC TIỄN
Ông Phan Thái Bình - Phó đoàn trưởng ĐBQH tỉnh giấc: Cần có công ty chuyên trách từ trung ương tới địa phương
Hiện nay có đa dạng mai mối chịu trách nhiệm về ANTP: Bộ NN&PTNT có 4 cơ quan có chức năng về ATTP (Cục Bảo vệ thực vật, Cục Chăn nuôi, Cục Trồng trọt, Tổng cục Thủy sản); Bộ Y tế có 1 công ty mối lái (Cục ATTP); Bộ Công Thương có 2 công ty (Vụ Kỹ thuật công nghệ, Cục Điều hành hoạt động mua bán) và các cơ quan thanh tra của các bộ. Trong số các tập đoàn này có đa số tổ chức có hệ thống ngành nghề dọc đến cấp xã, xã, biên chế giễu rất cồng kềnh, nhưng mỗi khi có sự cố can hệ đến an toàn thực phẩm thì không tập đoàn điều hành nhà nước nào chịu bổn phận. Vì thế, cần phân công một tổ chức mối lái hợp nhất quản lý nhà nước về an toàn vệ sinh thực phẩm trong khoảng trung ương đến địa phương.
Khi có một công ty chuyên trách thì sẽ đồng bộ hơn trong các văn phiên bản quy phạm cũng như chương trình hành động có thể xuyên suốt, giảm thiểu tình trạng giẫm chân nhau. Nguồn kinh phí cũng cần được tăng cao, nhất là để buôn bán trang vũ trang kiểm nghiệm. Nếu như muốn giải quyết phải có sơ sở pháp lý, bằng chứng cụ thể thì mới có thể làm rốt ráo được.
Ông Võ Hồng - Phó chủ tịch HĐND tỉnh giấc: Tăng mạnh công việc tuyên truyền, hướng đến tiêu xài tập thể
Quảng Nam trong những năm qua chưa có vụ ngộ độc nào lớn. Nhưng không phải vì thế mà thả lỏng quản lý được. Có thể không gây chết người ngay ngay lập tức, nhưng nó lại ảnh hưởng nhẩn nha đến sức khỏe cộng động thì rất nguy khốn. Và hiện nay, nguy cơ về việc không đảm bảo VSATTP càng ngày càng tiềm tàng, biểu thị tinh vi. Chính vì thế, cần phải tăng nhanh tuyên truyền cho phần đông đồng đội để cùng phổ biến tay đào thải thực phẩm bẩn. Không ai kiểm soát an ninh sức khỏe của mình tốt hơn chính phiên bản thân bản thân mình. Khi đã có tri thức căn bản, thì tin rằng người địa phương sẽ không mù quáng để dùng những sản phẩm không rõ duyên do.
HĐND tỉnh giấc cũng đã có ý tưởnrg xây dựng, tăng cấp các chợ mai mối ở các vùng vùng quê, bảo đảm chất lượng để cung ứng thực phẩm sạch cho người tiêu xài, qua đó hạn chế được phần nào hiểm họa từ thực phẩm không rõ xuất xứ. Về mặt quản lý nhà nước, cấp thiết những văn bản quy giễu cợt, quy ước chi tiết để chỉ dẫn cho các cơ sở vật chất đóng hộp, sản xuất, buôn bán thực phẩm, giảm thiểu sự chồng chéo, rườm rà. Công việc tư vấn, hỗ trợ cho những cơ sở vật chất này cũng cần được nâng cao và cần thiết nhất là để họ có trách nhiệm với chính đồng đội. Những sản phẩm của họ phải hướng tham gia cộng đồng, vì sức khỏe của đồng đội thì mới có thể đảm bảo được.
Ông Đoàn Ngọc Sơn - Phó giám đốc Sở Công Thương: Siết chặt đầu vào, tăng cường rà soát
Qua phổ biến lần kiểm tra tại các cơ sở buôn bán, chế biến thực phẩm trên địa bàn, tôi kiếm được thấy có phần đông hạ tầng chưa đạt yêu cầu để cấp giấy phép kinh doanh cũng như giấy đủ điều kiện ANTP. Tất nhiên, những hạ tầng này vẫn đang hoạt động và hàng ngày có thể cung ứng các suất ăn, thực phẩm cho hàng ngàn người. Đây là vấn đề rất nguy hiểm. Chính vì vậy, cần phải siết chặt ngay từ đầu tham gia, nghĩa là khi bắt đầu cấp phép cho một cơ sở vật chất sản xuất, buôn bán nào thì cần phải đảm bảo đầy đủ điều kiện quan trọng khi buôn bán. Thắt chặt khâu này thì sau đó các sai phép cũng sẽ ít và dễ kiểm soát hơn.
Dường như đó, phải tăng mạnh công tác thanh tra, rà soát để luôn giữ vững được tình hình. Và ở trong mỗi cuộc kiểm tra nhu yếu đầy đủ tập đoàn chức năng. Như quản lý hoạt động mua bán thì lo rà soát về công việc hành chính, các hóa đơn xuất nhập hàng hay nghiệp vụ vệ sinh thực phẩm của người công phu cũng như cơ sở vật chất buôn bán. Bên y tế thì lo kiểm tra về chất lượng có bảo đảm hay không. Bên cảnh sát không gian thì rà soát về các yếu tố liên quan… Có tương tự mới siết chặt được công tác vệ sinh an toàn thực phẩm được.
Ông Ngô Đà - Trưởng phòng Y tế TP.Tam Kỳ: Cần dồn vào một chỗ các hộ kinh doanh manh mún để quản lý
Hiện nay, phần nhiều hộ kinh doanh trên địa bàn đều nhỏ bé lẻ, manh mún nên rất không dễ dàng điều hành cũng như giải quyết. Có rộng rãi hộ dân khi ra quyết định xử phạt họ cũng chẳng đủ tiền để nộp phạt. Bởi vậy cần gom những nhóm hộ có cùng lĩnh vực nghề lại, yêu cầu họ ký chắc chắn cũng như các loại giấy đủ điều kiện cần thiết, trong khoảng đó có thể kiểm soát tốt hơn.
THIẾU KINH PHÍ, CHƯA ĐỒNG BỘ
Một trong những bức xúc, kiến nghị phổ biến nhất bây chừ tại các địa phương chính là sự chồng chéo trong các văn bản pháp luật, chưa đồng bộ trong việc phối phù hợp giữa các bộ, ngành nghề trong việc giữ vững an toàn vệ sinh thực phẩm, dẫn đến địa phương cũng lo âu.
 |
| Vẫn còn phổ quát cơ sở vật chất vi phạm về an toàn vệ sinh thực phẩm trong khi đó là nơi cung ứng hàng ngàn suất ăn mỗi ngày cho công nhân trong khu kĩ nghệ. Trong ảnh: Số thực phẩm được tổ chức Cơm Việt Nam đem cất tham gia nhà kho khi tổ chức chức năng tới. Ảnh: Dương Thư |
Chưa đồng bộ
Hiện nay, nghĩa vụ điều hành nhà nước về giữ vững tình hình ANVSTP được giao cho 3 bộ gánh vác: Y tế, NN&PTNT và Công Thương. Cũng trong khoảng đó, phổ quát bất cập đã xảy ra như: một cơ sở vật chất đóng chai thực phẩm hoặc một item thuộc lĩnh vực nông nghiệp, công thương nghiệp điều hành thì giấy đạt yêu cầu hạ tầng đạt yêu cầu do ngành nông nghiệp, công thương nghiệp cấp. Nhưng giấy tiếp nhận lên tiếng thích hợp quy hoặc giấy cá nhân thông báo phù hợp pháp luật vệ sinh thực phẩm thì lại là do lĩnh vực y tế cấp... Dường như đó, một số lĩnh vực hàng không phân định rõ bộ nào chịu bổn phận quản lý. Bộ Y tế chỉ quản lý thực phẩm khi đã tới tay người tiêu dùng. Khi rà soát, nếu chạm chán trường phù hợp không đảm bảo VSATTP thì Bộ Y tế chỉ được lấy mẫu thực phẩm để kiểm nghiệm. Còn toàn thể thực phẩm nhiễm bẩn đã bán ngoài thị trường thì chẳng thể tịch thu được do không thuộc điều hành của Bộ Y tế mà lại thuộc về Bộ Công Thương.
Theo ông Bùi Ngọc Ảnh - Phó Chủ tịch UBND TP.Tam Kỳ, hiện giờ việc cấp giấy đủ điều kiện đạt yêu cầu ANVSTP của các cơ sở thực phẩm do ngành công thương quản lý đã có phân cấp và giao phòng kinh tế thị xã khai triển thực hiện. “Đương nhiên, việc cấp giấy xác nhận tri thức an toàn thực phẩm đối với các cơ sở này thì Sở Công Thương vẫn đang thực hiện chứ chưa ủy quyền phòng, nên rất gian truân cho cư dân trong việc làm cho các thủ tục hành chính. Hay, cùng một mặt hàng thực phẩm trên lĩnh vực nông nghiệp, như: giết thịt, rau, cá..., nhưng vị trí buôn bán khác nhau (bán trong chợ hay bán ngoài chợ) thì công ty chịu nghĩa vụ điều hành cũng khác biệt. Cho nên gây gian khổ trong việc tuyên truyền và quản lý của địa phương” - ông Ảnh cho nhân thức.
Dường như, việc không thống nhất giữa các ngành trong chương trình hành động (mỗi ngành nghề có một đợt cao điểm riêng) cũng gây phần nhiều trở lực bất chợt có được một kế hoạch xuyên suốt. Và các hộ kinh doanh, các đơn vị trên địa bàn cũng rất gian truân trong việc chấp hành các văn bạn dạng luật pháp theo từng bộ, lĩnh vực can dự.
Kinh phí hạn hẹp
Kinh phí là kiến nghị được nhắc tới nhiều nhất khi bắt đầu lấy quan điểm tại các địa phương. Theo ông Bùi Ngọc Ảnh, bây giờ, nguồn kinh phí hoạt động điều hành vệ sinh an toàn thực phẩm trên khu vực là do đô thị, không có sự cung cấp của trung ương hay thức giấc, nên rất hạn hẹp. Công tác quản lý giải khát đường phố được phân cấp cho thị trấn, phường quản lý. Bên cạnh đó, cán bộ điều hành vệ sinh an toàn thực phẩm ở đây là cán bộ kiêm nhiệm nên thời gian triển khai các hoạt động kiểm tra còn hạn chế và kinh phí cung cấp hoạt động này lại không có.
Theo ông Nguyễn Cam, kinh phí cấp cho công việc VSATTP của chi cục năm 2016 là 50 triệu tiền việt. Ngoài ra đó đã chi 42 triệu tiền việt cho Trọng tâm Y tế phòng ngừa để thực hiện công việc xét nghiệm các mẫu rà soát, nên chỉ còn lại 8 triệu đồng để chi phí cho cán bộ chi cục khiến nhiệm vụ. “Chi cục là doanh nghiệp chủ lực trong công tác này nhưng còn thua cả đội ngũ phối hợp, cộng với kinh phí hạn hẹp nên khó khăn có thể kiểm soát gắt gao, thường xuyên được. Ngay cả trụ sở cũng đang phải đi thuê, xe phải đi mượn thì không dễ dàng cho chi cục quá” - ông Cam nói.
Theo ông Nguyễn Xuân Hà - Phó Chủ tịch UBND thị phố Điện Bàn, để giữ vững tốt tình hình thực hiện an toàn vệ sinh thực phẩm trên địa bàn thì thiết yếu đủ nhân công và vật lực. Nhưng hiện giờ, cán bộ thường phải kiêm nhiệm quá phổ biến mà kinh phí cung cấp thì rất ít. “Hầu như chỉ những đợt cao điểm thì bạn bè mới có cung cấp từ nguồn ngân sách của thị thị trấn chứ còn lại thì không. Thỉnh thoảng họ phải mật phục đến 3 - 4 giờ sáng để bắt cho được việc bơm nước vào bò khi giết mổ, nhưng cũng chẳng được cung cấp thù lao. Tới khi có chuyện thì lại gọi họ đầu tiên, như thế cũng tội cho đồng đội quá” - ông Hà cho hay.
Nghĩa vụ kiểm soát ANVSTP tại các cơ sở vật chất buôn bán thức uống con đường phố được ủy quyền các trạm y tế phường, phường, nhưng không dễ dàng khai triển thực tiễn. Bà Nguyễn Thị Phi Anh - Trạm trưởng Trạm Y tế xã An Mỹ, TP.Tam Kỳ - nói: “Hiện nay, tại thị trấn có hơn 70 cơ sở kinh doanh phục vụ thưởng thức lòng phố với đủ loại hình thực phẩm, phần lớn là khiến cho bằng tay chân. Thường mỗi năm chủ đạo dồn vào một chỗ tham gia các đợt cao điểm như: tết cổ xưa, tết trung thu hay những bốn tuần hành động thì chúng tôi mới doanh nghiệp đi rà soát. Tất nhiên, chỉ rà soát phê duyệt bằng mắt thường chứ không có cán bộ chuyên trách hay công cụ cung cấp nên rất khó để xác định là có đảm bảo vệ sinh hay không. Cạnh đó, nguồn kinh phí cũng không có nên khó khăn có thể thường xuyên đi kiểm tra” - bà Anh thông tin.
Chấp hành chuyên đề: NGUYỄN DƯƠNG - TRƯƠNG TÂM THƯ
.
Đọc thêm: váy ngủ lasenza
0 nhận xét:
Đăng nhận xét