Con đường dọc bờ tây sông Hàn có lẽ là một trục đường xã được hình thành sớm nhất của Đà Nẵng, cùng lúc với con đường Đồng thời ở phía tây, nay là È cổ Phú, được Toàn quyền Paul Doumer miêu tả từ đầu thế kỷ 20 khi ông tới Đông Dương nhậm chức năm 1897, với những tòa nhà trước tiên được xây dựng và bắt đầu công cuộc xây dựng Hoa phượng đỏ sông Hàn…
 |
| Cơ sở vật chất Đà Nẵng được xây dựng nhanh chóng thúc đẩy thị trấn tạo ra. Trong ảnh: Khu cầu vượt Ngã Ba Huế. |
Quai Courbet - Bạch Đằng
Đầu thế kỷ 20, Toàn quyền Đông Dương trích ngân sách 50 ngàn quan cho xây dựng con đường dọc bờ sông và bến cảng, đặt tên là Quai Courbet, mà trước đó vẫn là con đường đất. Năm 1955, Quai Courbet được đổi tên thành trục đường Bạch Đằng và sinh tồn cho tới bây giờ. Bên cạnh đó Rue Jules Ferry (đoạn từ Đống Đa đến chợ Hàn) và Avenue du Musée (trong khoảng chợ Hàn tới Bảo tồn Chăm) được ghép khiến một đổi tên thành Độc Lập từ năm 1975, nay là Nai lưng Phú. Nhị con đường sản xuất diện mạo đầu tiên cho đô thị.
Chạy theo hướng bắc - nam, thuở học sinh tôi vẫn thích đi xe đạp trên con đường Bạch Đằng để nhìn cảnh ghe thuyền tấp nập và những dinh thự cổ xây dựng theo kiến trúc Pháp nhìn ra sông. Nào là dinh thự của Nha Thương Cảng, thương chính, tập đoàn thây mặt chính phủ “miền bắc Trung nguyên Trung phần” thời Ngô Đình Diệm, Tập đoàn văn hóa Pháp (nay là thư viện), hãng rượu Sica (công ty foodinco), nơi nghỉ ngơi Bạch Đằng, Tòa thị chính, ngân hàng Công Thương (nay là công ty Thành ủy), Bưu điện… Rồi tới hàng loạt kho hàng của các lái buôn Hoa kiều kế bên nhà ga xe lửa gần chợ Hàn… Con đường sắt chạy từ ga xe lửa, men theo bờ sông lên cầu De Lattre để qua Tiên Sa và một nhánh nữa đi thẳng Hội An (đã bị trận lụt bão lớn năm 1905 phá hỏng). Một nhà hàng nổi độc nhất vô nhị dưới sông mang tên Kim Đình, và bến phà ngang qua sông gần đó… Tham gia những mùa nghỉ hè, tôi theo gia đình đi giữ vịt nên vẫn thường chở trứng về theo những chuyến ghe chở rau quả từ phía Hói Kiểng, Hòa Xuân, Nước Mặn về Bến Mía gần chợ Hàn. Những ngày đi học, lại cùng chúng bạn xuống nô đùa, tắm rửa dưới sông Hàn.
Lớn lên một chút, khi học đến đệ nhị cấp, tức cấp ba hiện giờ, thì ra bờ sông uống nước mía để được ngồi trên những cái ghế nhựa hóng mát hoặc ngồi ôn bài. Ngoài kia là những chuyến tàu tuần giang của hải quân Mỹ, to gấp phổ quát lần những chiếc ghe tiến công cá của ngư gia xuôi ngược, rẽ sóng khiến xáo động cả một dòng sông vốn im tĩnh. Bên kia sông là một phi trường trực thăng luôn nhộn nhịp tàu bay lên xuống sau khi hoàn thành một phi vụ tuần tiễu nào đó. Quang quẻ cảnh tuyến phố Bạch Đằng, cũng như sông Hàn lúc ấy, là một gương mặt kì cục của chiến tranh. Toàn quân cảnh người Việt hoặc MP (Mỹ) nhăm nhe súng ống tuần tiễu trên những chiếc xe Jeep mui nai lưng…
Những tấm lòng đã tạo dựng!
Nhìn lại lịch sử tạo ra Đà Nẵng trong khoảng khi mở màn là nhượng địa của Pháp tới nay, tuy việc xây dựng có không giống nhau về thời gian, quy mô và chịu những ảnh hưởng của những điều kiện chi tiết, nhưng cả ba “cột trụ” cơ sở là tuyến đường bộ - trục đường sắt qua Hải Vân, Hoa phượng đỏ đại dương và phi trường Đà Nẵng đều đã trở thành những dụng cụ mang tính động lực giúp đô thị tăng mạnh việc mở mang giao thương với bên ngoài. Có thể nói, đây là những cơ sở vật chất vật chất sản xuất đà canh tân trong hơn một thế kỷ qua cho một đô thị mà ngày nay chúng là gọi là “thị trấn động lực” của một vùng trung tâm kinh tế miền Trung…
Nhưng cơ sở vật chất kinh tế - kỹ thuật luôn là những vấn đề kiện cần mà chưa đủ. Chúng ta vẫn còn nhớ những than phiền của du khách nước ngoài về việc Đà Nẵng thiếu những sinh hoạt tiêu khiển tham gia ban đêm, du khách chỉ ghẹ qua mà chưa ở lại đa dạng ngày và chưa chi phí cho những phục vụ mà ngành nghề ngao du và thương nghiệp hằng ước muốn. Chúng ta cũng từng nghe một bãi hồ nhiệt đới đẹp hoang vu, những bãi cát mịn màng tựa biển powder milk nhưng thiếu vắng những khách sạn dễ dàng, trong khi đó lại xum xuê những đứa gầy ăn mày, tấn công giày, bán hàng rong và những người chạy xe ôm ấp, xích lô tranh giành khách. Rộng rãi du khách và các nhà phân tách hoạt động lữ hành từng nói, đó chính là những anti-marketing (phản tiếp thị) trong kinh doanh du lịch. Lại có những thị trường du khách tiềm năng bỏ rơi Đà Nẵng chỉ vì thiếu tuyến đường bay thẳng, thiếu hướng dẫn viên ngao du nhân thức tiếng nước họ…
Số đông khiếm khuyết kể trên đang được vấn đề chỉnh từng ngày của người Đà Nẵng bởi giờ đây doanh thu ngao du - thương nghiệp đã chiếm đoạt tới gần người tình GRDP hàng năm của đô thị. Người buôn bán khách sạn, lái taxi, tiểu thương mua sắm ở các chợ, những thương lái đầu tư tham gia rộng rãi hoạt động giải trí, hàng lưu niệm mỗi ngày đều đã hưởng lợi trong khoảng các nguồn thu nhập trong kinh doanh phục vụ ngao du của chính mình. Những người bạn tôi có các chuỗi khu chợ mỹ nghệ Non Nước, mì Xứ Quảng, giết thịt heo cuốn bánh tráng mang thương hiệu Mậu, Trần hay cả buôn bán mắm cá cơm Dì Cẩn, hải sản khô, trầm hương và cả dịch vụ tắm nước ngọt trên bãi đại dương ở Đà Nẵng đều cho biết “tiến bộ và hiếu khách trong kinh doanh giờ đây đang trở thành những bài huấn luyện mỗi ngày cho các nhân viên của chính mình…”. Những người lái taxi hay đạp xích lô mỗi ngày mỗi cố gắng trau dồi tiếng Anh. Anh bạn phụ xe ở xóm tôi hiện nay ăn mặc tinh tươm ra đi mỗi sáng, luôn lép vào quán cà phê đầu hẻm kể chuyện về đặc điểm của từng đoàn du khách: anh ấy đã chuyển sang phụ xe đưa đón khách du lịch cho một hãng lữ hành và doanh thu tăng cao thấy rõ!
Cơ sở Đà Nẵng được xây đắp hối hả đã thành lập ra những lối hòa nhập với quả đât, nhưng tấm lòng của nhân loại Đà Nẵng nếu chưa thành lập ra để đón bạn bè phương xa bằng đẳng cấp mới, vừa văn minh lại vừa nhân thức hãnh diện bởi truyền thống của bản thân mình, thì e rằng khát vọng tạo ra cũng chỉ là những giấc mơ!
TRƯƠNG ĐIỆN THẮNG
.
Xem nhiều hơn: váy ngủ lovely
0 nhận xét:
Đăng nhận xét